بررسی اتفاقات در خصوص پرونده شهردار سابق تهران: محمد علی نجفی
محمد علی نجفی کیست؟
محمد علی نجفی برای شهرساز ها بیشتر به دلیل آخرین سمت مهم ایشان که شهرداری تهران است شناخته می شود. اما محمد علی نجفی دانشجوی دکتری ریاضی در دانشگاه MIT بود که بعد از انقلاب به ایران بازگشت و با مدرک کارشناسی ارشد در دانشگاه صنعتی شریف مشغول به کار شد. وی ۴۰ سال سابقه فعالیت سیاسی را در کارنامه خود دراد و سمت هایی همچون وزیر علوم، وزیر آموزش و پرورش، رییس سازمان برنامه بودجه، رییس سازمان میراث فرهنگی و مشاور اقتصادی رییس جمهور از خدمت های ایشان است.
محمدعلی نجفی در ۱۹ مرداد ۱۳۹۶، توسط اعضای پنجمین دوره شورای شهر تهران به عنوان گزینه نهایی شهرداری تهران برگزیده شد. او از ۱ شهریور ۱۳۹۶ با شروع به کار رسمی شورای شهر پنجم به عنوان شهردار جدید تهران انتخاب و در پنجم شهریور با دریافت حکم از وزارت کشور، رسماً به عنوان شهردار کار خود را آغاز کرد و جایگزین محمدباقر قالیباف شد. در ۲۱ فروردین ۱۳۹۷ با رأی اکثریت اعضا، شورای شهر با استعفای محمدعلی نجفی موافقت کرد و محمدعلی نجفی از ساختمان بهشت رفت.
این گزارش به بررسی اتفاقات و سخنرانی های مهم محمدعلی نجفی در سایر خبرگزاری های رسمی میپردازد. کلیه رویداد ها مبتنی بر نقلقول مستیقیم از خبرگزاری ها می باشند و شهرسازی نیوز صرفا منعکس کننده اخبار و اطلاعات است.
۱ شهریور ۱۳۹۶:
شروع به کار رسمی اعضای پنجمین دوره شورای شهر تهران و انتخاب رسمی محمدعلی نجفی به عنوان شهردار تهران. تا قبل از این تاریخ مصطفی سلیمی سرپرست شهرداری تهران بود.
۵ شهریور ۱۳۹۶:
دریافت حکم به صورت رسمی از عبدالرضا رحمانی فضلی.
۶ شهریور ۱۳۹۶:
دیدار با شهرداران مناطق ۲۲ گانه.
۷ شهریور ۱۳۹۶:
بازدید شبانه و سرزده از منطقه ۱۲ و مددسرای این منطقه.
۱۴ شهریور ۱۳۹۶:
محمد علی نجفی تن از معاونان شهرداری تهران را در معاونت مالی، برنامه ریزی، حمل و نقل و شهرسازی تغییر داد.
۲۰ شهریور ۱۳۹۶:
محمدعلی نجفی شهردار جدید تهران درباره هزینه کردن شهرداری تهران برای مراسم اربعین در کربلا گفته شهرداری بر اساس بودجه مصوب شورای شهر عمل خواهد کرد.
۲۴ مهر ۱۳۹۶:
نحستین نشست خبری محمد علی نجفی با مطبوعات.
به نقل از خبرگزاری ایلنا: نجفی گفت: «شهر ما در کنار همه زیباییها و ظرفیتها در معرض تهدید قراردارد و کیفیت محیط زیست تهران در شرایط مطلوبی قرار ندارد. سیاستهای شهر در چند دهه گذشته به آینده شهر کمتر اعتنا داشته است.»
نجفی با انتقاد از ولخرجیها در دوره قبلی، موسسه “همشهری” را یکی از نمونههای این معضل دانست و گفت شماری از نشریههایی که با استفاده از امکانات شهرداری توسط این موسسه منتشر میشوند زیانده هستند و حدود ۸۰ درصد شمارههای آنها برگشت میخورد. او افزود که در اولین اقدام ۴ نشریه زیانده تعطیل میشوند.
۲۴ دی ماه ۱۳۹۶:
ارائه گزارش صد روزه.
به گزارش “شوراآنلان” محمدعلی نجفی گفت: «اواخر سال ۹۵ شهرداری با یکی از شرکتهای نیروی انتظامی (ناجا) قراردادی را در خصوص تدوین شاخصهای ارزیابی عملکرد به مبلغ یک میلیارد تومان به امضاء رسانده است که شاید ارزش واقعی آن حتی ۱۰ میلیون تومان هم نبوده است.»
به گفته نجفی مبلغ دو قرارداد به حساب شرکت وابسته به ناجا ریخته شده اما یک میلیارد و ۲۵۷ میلیون تومان آن را به یک حساب بانکی متعلق به رئیس دفتر یکی از معاونان شهردار قبلی واریز کردند و این پول نیز “خرج انتخابات” شده است.
در حالی که محمد باقر قالیباف کل بدهی شهرداری تهران را ۱۵ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان و طلب شهرداری تهران از دولت را ۱۹ هزار میلیارد تومان اعلام کرد. محمد علی نجفی در گزارش صد روزه خود به شورای شهر آمار کاملا متفاوتی ارائه کرد و گفت مجموع بدهیهای “ثبت شده، ثبت نشده قطعی و احتمالی” شهرداری تهران به ۵۲ هزار و ۱۰۰ میلیارد تومان میرسد و این رقم سه برابر بودجه سال جاری این نهاد است. نجفی افزود: «۵۴ درصد داراییهای مندرج در صورتهای مالی زیر مجموعههای شهرداری تهران حسابرسی نشده است از این رو نمیتوانیم آنها را به عنوان یک مطلب قانونی در اختیار داشته باشیم.»
نجفی تفکیک زباله را نمونه دیگری از ناکارآمدی شهرداری معرفی کرد و گفت: «نسبت تفکیک از مبداء زباله در شهر تهران ۱۳ درصد است یعنی ۸۷ درصد تفکیک نمیشود که از این رقم ۱۳ درصد هم، تنها ۳ درصد را ما هوشمندانه انجام میدهیم و ۱۰ درصد را کسانی که در زبالهها میگردند تفکیک میکنند. در واقع عملکرد شهرداری درباره تفکیک از مبدا زباله ۳ درصد است.»
۸ بهمن ۱۳۹۶:
چالش ناکارآمدی در مدیریت بحران.
درحالی که بارش برف جریان زندگی ساکنین تهران را متوقف کفی در نخستین واکنش در یک توییت گفت: از #شهروندان خوب #تهرانی بخصوص #جوانان و دانشآموزان دبیرستانی دعوت میکنم از چند ساعت دیگر و با گرمتر شدن هوا، در کنار ماموران #شهرداری به سبک تر شدن بار شاخههای #درختان از برف به آرامی و دقت کمک کنند.#نجفی
نجفی اعلام که اولویت شهرداری، بازکردن معابر بود و برای بازگشایی جادههای تهران کرج و تهران قم نیز دستورات لازم از صبح یکشنبه صادر شده است.
۱۹ اسفند ۱۳۹۶:
نجفی به دلیل رقص دختر بچه های دبستانی در برج میلاد احضار شد.
پروندهای علیه محمدعلی نجفی در دادسرای تهران تشکیل شد. دادستان تهران اعلام کرد که از شهردار و سایر عوامل “برنامه مبتذل” جشن شهرداری به مناسبت روز زن تحقیق کردهاند.
۲۱ اسفند ۱۳۹۶:
شایعات سیاسی بودن احضار محمد علی نجفی به دادگاه.
محمد جواد حق شناس (عضو شورای شهر تهران) از عملکرد قوه قضاییه ابراز تعجب کرد.
نجفی پس از مراسم از برگزارکنندگان انتقاد کرد و به معاونان خود دستور داد تا در برگزاری مراسم هنری و فرهنگی “دقت لازم” به خرج دهند. نجفی در ابلاغیه خود نوشت: «ما معتقد نیستیم که اسلام دین عزاست، اسلام دین شادی، نشاط و زندگی است، اما باید شئونات و چارچوبها در شادی هم رعایت شود.»
۲۳ اسفند ۱۳۹۶:
استعفای نخست نجفی.
شورای شهر ابتدا خبر استعفای نجفی را تأیید نکرد. اما احمد مسجدجامعی خبر استعفای محمد علی نجفی را تایید کرد.
داریوش قنبری، معاون پارلمانی شهرداری تهران، خبر استعفای نجفی را شایعه و جوسازی کسانی دانسته بود که “منافعاشان به خطر افتاده است”.
۳ فروردین ۱۳۹۷:
مشاور شهردار تهران سوم فروردین در کانال تلگرامی خود نوشت: «کسی تردید نکند هم نجفی مایل به کنارهگیری نیست و هم اعضای شورای اسلامی شهر تهران هرگز مایل به پذیرش استعفای نجفی نیستند، مگر اینکه بحث مصلحت نظام! به میان کشیده شود و شورا چارهای جز تمکین نداشته باشد.»
۱۴ فروردین ۱۳۹۷:
مجید فراهانی در مصاحبه خود بعد از جلسه غیر غلنی شورا گفت: «نجفی نهایتا با استناد به قضاوت قطعی سه پزشک مختلف در خصوص بیماری صعبالعلاجشان حاضر به پس گرفتن استعفا نشدند …. استعفای ایشان روز یکشنبه آتی به رأی اعضای شورای شهر گذاشته میشود».
۱۸ فروردین ۱۳۹۷:
سایت “سحامنیوز” روز گذشته، ۱۸ فروردین، گزارش داد که پس از احضار شبانه نجفی با او برخوردها و رفتار توهینآمیزی شده و حتی قاضی دادگاه به او گفته بازداشت هستی و برای آزادی باید وثیقه بگذاری.
۱۹ فروردین ۱۳۹۷:
مخالفت با استعفا.
به گزارش خبرگزاری ایسنا از بیست نفری که در این رأیگیری شرکت کردند ۱۶ نفر به کنارهگیری نجفی رأی مخالف دادند و به این ترتیب او شهردار تهران میماند.
۲۰ فروردین ۱۳۹۷:
محمدجعفر منتظری، دادستان کل کشور، گفت: «همه میدانند که عدم پذیرش استعفای شهردار تهران در حالی که خود ابراز عجز و ناتوانی کرده سیاسی است… فردا اگر این آقای شهردار نتوانست مدیریت لازم را بر شهر تهران داشته باشد و کارها آسیب ببیند چه کسی مسئول است؟ بنده به عنوان مدعیالعموم به شورای شهر تهران عنوان میکنم که مسئولیت این کار با شماست … عنوان کند که تا فلان روز در دفتر کارم هستم تا شهردار تعیین نمایید در غیراینصورت از فلان تاریخ مسئولیت شهرداری تهران را عهدهدارنخواهم بود و قطعا آقای شهردار کسی شما را به این جهت تحت تعقیب قرار نخواهد داد.»
۲۱ فروردین ۱۳۹۷:
اعضای شورای شهر تهران در جلسه علنی ۲۱ فروردین ۱۳۹۷ با ۱۵ رای موافق، ۵ رای مخالف و یک رای سفید، با کنارهگیری شهردار تهران موافقت کردند. معاون محمدعلی نجفی، حسینی مکارم، سرپرست شهرداری تهران شد.
۷ خرداد ۱۳۹۸:
محمدعلی نجفی به قتل میترا استاد اعتراف کرد. مادر میترا استاد: گفته است: «من از خون دخترم نمیگذرم و برای قاتلش قصاص میخواهم.»
خبرگزاریهای ایران ظهر سهشنبه گزارش داده بودند که میترا استاد در آپارتمان خود در منطقه سعادتآباد تهران با شلیک پنج گلوله که دو گلوله آن به مقتول اصابت کرده، به قتل رسیده است.

۸ مرداد ۱۳۹۸:
نجفی به قصاص محکوم شد. غلامحسین اسماعیلی، روز سهشنبه، ۸ مرداد، گفت که در کیفرخواست سه اتهام قتل عمد، «صدمه غیرموثر در قتل» و نگهداری اسلحه غیرمجاز مطرح شده بود.
به گفته آقای اسماعیلی، دادگاه قتل عمد را محرز دانسته و برای آقای نجفی حکم قصاص صادر کرده است.
۲۳ مرداد ۱۳۹۸:
خانواده میترا استاد از قصاص نجفی گذشتند. خبرگزاری ایسنا به نقل از وکیل خانواده میترا استاد، همسر کشتهشده محمد علی نجفی، میگوید برادر مقتول و دیگر اعضای خانواده او آقای نجفی را بخشیدهاند.
۶ شهریور ۱۳۹۸:
محمدعلی نجفی، شهردار سابق تهران، پس از گذشت خانواده میترا استاد از قصاص، روز چهارشنبه، ششم شهریورماه، با وثیقه یک میلیارد تومانی از زندان اوین آزاد شد.
حمیدرضا گودرزی، وکیل آقای نجفی، در مصاحبه با خبرگزاری صداوسیما گفت که پس از گذشت خانواده میترا استاد و منتفی شدن مجازات قصاص، قرار بازداشت موقت موکلش به قرار وثیقه یک میلیارد تومانی تبدیل شده است.
۸ شهریور ۱۳۹۸:
محمد علی نجفی بد از طی کردن دوره مرخصی به زندان بازگشت.
۳۰ شهریور ۱۳۹۸:
دیوان عالی ایران تحقیقات موجود در پرونده محمدعلی نجفی، شهردار تهران، درباره شلیک گلولههای منجر به قتل میترا استاد را ناقص دانست و در نتیجه حکم صادر شده در این پرونده را نقض کرد.
خبر نقض حکم آقای نجفی ابتدا در چند وبسایت و سپس توسط خبرگزاری ایسنا منتشر شد.
۲۰ آذر ۱۳۹۸:
حکم دادگاه نجفی صادر شد: «۷.۵ سال حبس به جرم قتل عمد»
۱۰ فروردین ۱۳۹۹:
دیوان عالی کشور بار دیگر حکم محمدعلی نجفی را نقض کرد. حمیدرضا گودرزی به خبرگزاری دانشجویان ایران، ایسنا، گفت که شعبه ۴۱ دیوان عالی رای صادره را نقض کرده و پرونده جهت رسیدگی به شعبه همعرض ارجاع شده است.
۲۶ اردیبهشت ۱۳۹۹:
شعبه دهم دادگاه کیفری یک تهران در رسیدگی مجدد به پرونده قتل میترا استاد، محمدعلی نجفی، شهردار پیشین تهران، را به اتهام قتل عمد به شش سال و نیم حبس محکوم کرد.
۲۵ شهریور ۱۳۹۹:
به گزارش خبرگزاری صدا و سیمای جمهوری اسلامی در نشست روز سهشنبه ۱۵ شهریور هیئت عمومی این دیوان، ۳۹ نفر از قضات دیوان عالی رای دادگاه کیفری در مورد قتل عمد بودن اتهام آقای نجفی را تأیید کردند. ۲۷ قاضی هم رای شعبه ۴۱ دیوان عالی مبنی بر قتل شبه عمد را تأیید کردند.